Nieuws van Protestantse Kerk in Nederland


11/17/2017 03:13 PM
Gesprek van hart tot hart over huwelijk en homohuwelijk
Tijdens de generale synode is bij nader inzien toch geen besluit genomen over ordinanties 5.3 en 5.4. De ordinanties in de kerkorde die over het huwelijk gaan. Scriba De Reuver: “Een gesprek van hart tot hart is namelijk belangrijker dan een standpunten-discussie.”

Dit onderwerp stond op de agenda, omdat dit onderwerp is aangereikt tijdens een eerdere brainstorm over toekomstige onderwerpen voor de synode agenda.

Eenheid is ons niet gegeven

De scriba gaf in zijn inleiding bij dit onderwerp aan dat het om een ‘diep existentiële zaak gaat’. “Relaties van twee mensen in liefde en trouw die om een kerkelijke zegen - zegen van Godswege - vragen. Diep existentieel, zegen en hoog: bekroning van relatie van liefde en trouw.”

Op tafel lag een besluitvoorstel van het moderamen om de kerkorde niet te wijzigen. Vanuit de gedachten dat:

Op tafel lagen echter enkele tegenvoorstellen en een motie van synodeleden om de kerkorde wél te wijzigen. Wijzigingen waardoor er meer ruimte en gelijkheid voor het homohuwelijk in de kerkorde zou ontstaan dan nu het geval is.

Persoonlijk en kwetsbaar

Om niet in een ‘standpunten-discussie’ te belanden, maar om het gesprek zorgvuldig te kunnen voeren, werd door het moderamen voorgesteld om het besluit uit te stellen. De Reuver: “Het is belangrijk dat wij niet over elkaars geweten heersen. Dat is verdraaid lastig voor ons allemaal. Daarom nu graag verhalen delen van hart tot hart. Een volgende keer pas kerkordeteksten”.

Sommige synodeleden hadden liever gezien dat er een besluit werd genomen. Ds. Oostenbrink (classis Hardenberg): “Ik vroeg recht, ik kreeg aandacht. Kunt u beloven dat als u het besluit nu uitstelt, dat het volgende besluitvoorstel wel aanstuurt op een wijziging van de kerkorde. Ik wil niet nog een half jaar slapeloze nachten.”

Ds. van Duijvenbode (classis Delft) is juist ‘blij’ dat de stemming is uitgesteld. “Ik kan met heel veel consideraties die hier op tafel liggen mee als het om mijn eigen ziel gaat. Maar ik zit met diezelfde ziel vast aan de gereformeerde bond en confessionele beweging. Ik voel me verscheurd. Ik wil niet dat gemeenten de Protestantse Kerk verlaten. Ik krijg ook jeuk van toezeggingen als ‘we komen er ook terug’. Help ons dan - en ik bedoel dan vooral de rechterkant van de kerk - om dat gesprek te voeren.”

Dit zijn slechts twee van de tientallen persoonlijke en kwetsbare reacties die de synodeleden hebben gedeeld.

Kerkordelijk verwoorden

Scriba ds. René de Reuver eindigde dit agendapunt met de volgende woorden: 
"In de Protestantse Kerk gaat het om inclusief kerkzijn, delend aan de ene tafel, die ervan leeft dat God 'beide kinderen*' ziet, uit liefde. Zowel homo's als hetero's. Ook hen die innerlijk geen ruimte vinden voor inzegening van een homohuwelijk. Het is de uitdaging voor het moderamen, voor de synode, om dit kerkordelijk te verwoorden."

*Verwijzing naar het Bijbelverhaal van 'De Verloren Zoon'


11/16/2017 02:33 PM
Huisgemeente: aangeklede groep of uitgeklede gemeente?
Is een huisgemeente een aangeklede groep of een uitgeklede gemeente? En welk kledingstuk hebben ze dan gemeenschappelijk? Deze vragen vatten het synodegesprek over huisgemeenten prachtig samen.

Kerk2025

De synode sprak over dit thema, omdat huisgemeenten onderdeel zijn van de toekomstvisie Kerk2025 van de Protestantse Kerk. In de toekomst is wellicht niet overal meer een gemeente te vinden. Op deze plek zou een huisgemeente kunnen ontstaan. De classes hebben al gereageerd op de eerste voorstellen voor kerkordewijzigingen op dit gebied.

Er lag een nota op tafel waarin dr. Sake Stoppels, op verzoek van het moderamen en het Platform Kerk2025, schrijft over de huisgemeente. Niet alleen als optie op de zogenaamde open plekken, maar ook als missionaire mogelijkheid.

Vragen bij huisgemeenten

Als reactie op de nota sprak de synode over de mogelijkheden en randvoorwaarden voor huisgemeenten. De synodeleden stonden stil bij de volgende vragen: Waar denken ze aan bij het begrip huisgemeenten? Welke taken heeft een huisgemeente? Hoe zien zij de inbedding van huisgemeenten in het geheel van de Protestantse Kerk? En wie mogen er voorgaan in een huisgemeente?

Per vraag waren er diverse sprekers. Een bloemlezing van de reacties.

Ds. Boon (Evangelisch Lutherse Synode) wil graag opheldering over het verschil tussen een kerngemeente, pioniersgemeente en een huisgemeente. "Vooral het verschil tussen de laatste twee zie ik niet." Ds. Oldenhuis (Evangelisch Altreformierte Kirche) waarschuwt voor het risico dat huisgemeenten ‘tegengemeenten’ worden van bestaande gemeenten.

Ouderling Siebert (classis Ommen) denkt dat het beter is om huisgemeenten te adviseren en niet te reguleren. “Ik denk dat we niet om het huidige individualisme heen kunnen.” Ds. Oostenbrink (classis Hardenberg) pleit ook voor ruimte. “Ik geloof dat ik het goed zou vinden als we als Protestantse Kerk een keurmerk zouden aanbieden aan dit soort groepen. Dat we dingen aanbieden, maar niet verplicht stellen.” Hoe dat keurmerk verstrekt moet worden, weet hij nog niet. Diaken Visser (classis Zoetermeer) vreest juist chaos. “Laat in huisgemeenten alleen predikanten en preekconsenthouders voorgaan.” Terwijl ds. Van Duijvenbode (classis Delft) juist laagkerkelijke en niet-ambtelijke plekken voor zich ziet.

Nog geen antwoorden

Er werden nog geen antwoorden gegeven op al deze vragen en opmerkingen, maar de opmerkingen van de synodeleden worden meegenomen en verwerkt tot een tweede lezing van een kerkordelijke tekst over de huisgemeente. Deze tekst zal in het voorjaar aan de generale synode worden voorgelegd.


11/16/2017 11:07 AM
Wat is protestantse liturgie?
‘Hier komt de dominee met z’n lange tabberd. We zingen eerst van God’. Zo vatte de vierjarige Marcel Barnard zijn eerste kerkdienst samen.

Waar het in de liturgie om gaat

Inmiddels, 56 jaar later, is hij professor Praktische Theologie/ Liturgiewetenschap (Protestants Theologische Universiteit). Op verzoek van het moderamen heeft hij de notitie ‘Tot Gods eer’ geschreven. De notitie maakt duidelijk waar het in de liturgie om gaat, hoe divers protestantse liturgie is en aan welke criteria een protestantse kerkdienst moet voldoen wil het een eredienst zijn.

In een persoonlijk verhaal nam Barnard de synodeleden mee in zijn eigen liturgische ontwikkeling. Van het kerkje spelen thuis (zie foto) - hij speelde zowel organist als dominee - tot zijn ervaring op het platteland van Zuid-Afrika met een zes uur durende kerkdienst. “Een kerkdienst die mij meer dan enige andere liturgische vorm het dichtst bracht bij de rituele en liturgische gestalten waarvan Oude en Nieuwe Testament getuigen."

Wat raakt u het meest in de liturgie?

De synodeleden gingen in kleine groepen uiteen om over liturgie in gesprek te gaan. Ze kregen persoonlijke vragen voorgelegd, zoals: Wat is voor u liturgie? Wat raakt u het meest in de liturgie? Welke elementen zijn voor u wezenlijk voor een protestantse eredienst?

Tijdens de plenaire terugkoppeling van de gesprekken in deze groepen werd duidelijk dat "iedereen herkent dat hij geraakt wordt door de liturgie" (ouderling J. Opmeer, classis Heusden-Almkerk). Een andere groep vatte het gesprek als volgt samen: "Liturgie is het samen afstemmen op de golflengte van God in vieren, delen en beleven" (ds. Perla Akerboom - Evangelisch Lutherse Synode). Maar er zijn ook zorgen over de aansluiting van jongeren bij de liturgie (ds. De Jager - classis Groningen).

Liturgie gaat taal te boven

Prof. Barnard zou het liefst op alle reacties van de groepen ingaan. “Iedereen zegt wat anders over liturgie. Het maakt duidelijk dat liturgie taal te boven gaat.” Ook scriba René de Reuver is blij met alle reacties. “Prachtig dat synodeleden een mooi en persoonlijk gesprek over liturgie gevoerd hebben.” HIj hoopt dat dit gesprek ook in gemeenten gaat plaatsvinden.

Barnard in de notitie: “Liturgie moet je vieren. De ervaring van het vieren is altijd groter dan er (...) over te spreken. Toch zouden we elkaar onze persoonlijke verhalen binnen dat grote liturgische bestek van onze kerk moeten vertellen en die verzamelen.”

Kern van kerkzijn

De notitie ‘Tot Gods Eer’ is net als de eerdere notitie over het avondmaal in lijn met de visie achter ‘Kerk 2025’: wat is de kern van kerkzijn?

De Reuver zegt hierover: “Wat is nou de protestantse traditie? Wat maakt een eredienst nou tot een protestantse eredienst? Het is goed om bij deze vragen stil te staan. Om je te beseffen wat de kern van kerkzijn is."

De notitie ‘Tot Gods Eer’ is door de generale synode aanvaard als handreiking voor geloofsgesprek over liturgie in de gemeenten en haar kerkenraden. Wel nadat de notitie - op verzoek van de synode - gebruiksvriendelijker is gemaakt. Er worden gespreksvragen aan de notitie toegevoegd. Ook worden er filmpjes bij de notitie gemaakt met voorbeelden van verschillende liturgische vormen. Dit ter ondersteuning van het gesprek in de gemeenten.


11/14/2017 12:29 PM
In de rij voor Jezus
December is in aantocht. De hele wereld maakt zich op voor Kerst. Overal zie je kerstbomen en feestverlichting verschijnen. In de kerk draait het feest van Kerst om de geboorte van Jezus Christus. Zijn geboorte betekende het begin van iets nieuws. Hoe breng je dit eeuwenoude bijbelverhaal opnieuw tot leven?

In Nieuw-Vennep weten ze hier alles van. Al een aantal jaren organiseren ze vanuit de Crosspoint-gemeente een lichtjestocht door de wijk Getsewoud. Inmiddels wandelen ieder jaar meer dan tweeduizend mensen mee. Ds. Taco Koster vertelt: “Op deze manier nemen we inwoners uit de hele wijk mee in het eeuwenoude kerstverhaal. Wandelaars volgen het spoor van 1500 waxinelichtjes langs de route en komen dan bij scènes uit het kerstverhaal: Jozef en Maria, de herders, de engelen en de wijzen. Uiteindelijk staan ze stil bij de stal, waar Jezus is geboren.”

Gegrepen door het verhaal
De organisatie van zo’n lichtjestocht of kerstwandeling vergt de nodige tijd in de toch al drukke decembermaand. Waarom besluit een kerk zoiets aan te bieden aan alle inwoners, terwijl ze zelf ook al zoveel activiteiten binnen de kerkmuren hebben? “In onze vinexwijk willen we graag iets organiseren wat mensen gezelligheid biedt. Maar ook willen we mensen laten kennismaken met het kerstverhaal uit de Bijbel¨, vertelt ds. Koster. “Onze hoop is dat mensen gegrepen worden door het verhaal, door de sfeer tijdens de wandeling, én door de inzet van de vele vrijwilligers. Een verlangen naar meer.”

Tijdens de tocht nemen mensen echt de tijd om in de stal te kijken, bij Jozef en Maria en hun kindje Jezus. “In de kribbe ligt een echte baby. Daarom ontstaat er ieder jaar een rij bij de stal”, besluit ds. Koster. “We hoorden een kind enthousiast roepen: ‘We staan allemaal in de rij voor Jezus!’”

Samenwerking
Bij de organisatie van de kerstwandeling wordt samengewerkt met andere partijen uit het dorp, zoals een woonzorgcentrum en een middelbare school. Ook wordt er gebruik gemaakt van toneel en muziek. Aan de inwendige mens wordt ook gedacht: aan het slot van de wandeling kan in de herberg warme chocomel worden gedronken. 

Zelf een wandeling organiseren
In uw gemeente ook zo’n kerstwandeling of lichtjestocht organiseren? Op www.protestantsekerk.nl/kerst bieden wij u alle tools en voorbeelden voor de organisatie van een tocht in uw eigen woonplaats.

Wilt u de wandelaars iets tastbaars meegeven? Op www.daaromkerst.nl kunt u kerstcd’s bestellen voor volwassenen én voor kinderen.

Via deze link kunt u de foto´s van de wandeling in Getsewoud bekijken.

 


11/13/2017 10:16 AM
Kerk en Wereld Jongerenprijs 2018
¨Wij zijn gezegende mensen die anderen tot zegen kunnen zijn. Iets doen voor een ander is niet alleen goed voor die ander, maar doet ook jezelf goed¨, aldus Karin van den Broeke, preses van de Protestantse Kerk en tevens voorzitter van de jury Jongerenprijs 2018. De prijs zal in februari 2018 worden uitgereikt tijdens het symposium van instituut Kerk en Wereld in Amsterdam.

Eens per twee jaar reikt instituut Kerk en Wereld de Jongerenprijs uit aan jongeren die een project of actie willen opstarten voor een betere maatschappij. Geloven en de opdracht tot inzet voor een betere wereld zijn voor Karin van den Broeke onlosmakelijk met elkaar verbonden. Zelf ervaart ze regelmatig hoeveel inspiratie er uitgaat van jongerenprojecten. ¨Jongeren zijn vaak in staat om snel en slagvaardig iets te organiseren. Bovendien vormt de ervaring henzelf. De jongerenprijs is een goede kans om jongeren te stimuleren tot het maken en uitvoeren van een concreet plan.¨

Kansrijke projecten
Tot 4 december 2017 is het mogelijk om in te schrijven en mee te dingen naar de jongerenprijs. Daarna zal een jury zich buigen over alle inzendingen en daaruit zal het meest inspirerende project worden gekozen en gepresenteerd op het Kerk en Wereld symposium in februari 2018. Karin vindt het een eervolle taak: ¨Van nature ben ik een nieuwsgierig mens en geniet ik ervan te horen welke projecten er in ontwikkeling zijn. Ik ben bang dat het best lastig kiezen zal worden, maar aan de andere kant vind ik het leuk om echt kritisch te kunnen kijken naar wat kansrijke projecten zijn.¨ Karin hoopt dat jongeren die deze projecten vormgeven er zelf ook echt iets aan zullen beleven.

Realiseren van je project
Er zijn dit jaar vier prijzen te winnen. Voor elk van de vier thema´s waar Kerk en Wereld zich voor inzet, zal een winnaar gekozen worden. De hoofdprijs is een bedrag van 10.000 euro, en de volgende prijzen bestaan uit drie geldbedragen van 5.000 euro. ¨De financiële bijdrage helpt jongeren om het project dat ze voor ogen hebben echt te realiseren¨, aldus Karin, ¨en ook het schrijven van een aanvraag is een nuttige klus: het helpt om systematisch na te denken over doel en uitvoering van wat misschien gewoon als een mooie droom begon¨.

Meedingen naar de Jongerenprijs 2018? Deadline voor het insturen van een project is 4 december 2017. Kijk voor alle informatie, voorwaarden en aanmeldformulier op de speciale website 'Kerk en Wereld Jongerenprijs'.

 


11/08/2017 10:16 PM
Over je grenzen heen kijken met missionaire specialisatie
Kerk naar buiten, missionair gemeente zijn, pionieren, kerk in de buurt. Het zijn veelgehoorde termen. Maar welke rol speelt een predikant of kerkelijk werker daarin? De missionaire specialisatie van de Protestantse Kerk leidt hen op tot inspirerende, missionaire voorgangers.

Nynke Dijkstra, coördinator van de specialisatie, vertelt: “De missionaire specialisatie is een tweejarige training voor predikanten en kerkelijk werkers. In een stevig programma, een maandelijkse dag of tweedaagse, worden een aantal ‘rode draden’ getrokken: theologische verdieping, leiderschap, persoonlijk geloof/spiritualiteit, contextverkenning en contextualisering, veranderingsprocessen, creativiteit en communicatie. Bezoeken aan best practices en een reis naar Londen maken onderdeel uit van het programma. Aan de opleiding gaat een assessment vooraf en er volgt na afloop een evaluatie aan de hand van een verslag.”

Ook voor kerkenraden

De opleiding is niet alleen op predikanten of kerkelijk werkers gericht. “Kerkenraden worden meegenomen in de opleiding: ze worden geacht met een vertegenwoordiging aanwezig te zijn op vier zaterdagen, waaronder de afsluitende dag. Dat maakt deze opleiding uniek. De ervaring leert, dat het enthousiasme voor deze dagen groot is en ook steun betekent voor de opleiding en de doorwerking daarvan.”

Spreken over geloof

Tijdens een van deze dagen geven deelnemers en kerkenraden enthousiaste reacties op de specialisatie. Een kerkenraadslid uit Amersfoort vertelt: “Ik vind het geweldig om dit mee te maken. Missionair bezig zijn is niet alleen iets wat de predikant doet, maar wat we samen doen. We ontmoeten hier weer veel anderen, dat is mooi om mee te maken.”

In Noord-Friesland zette een kerkelijk werker met hulp van de kerkenraad een Messy Church op. “Door de missionaire specialisatie kwam onze kerkelijk werker daarvoor met het initiatief. Juist dat soort ideeën komen nu van onze kerkelijk werker.” De specialisatie hielp in Tilburg het gesprek op gang: ‘“Het heeft ons geholpen om over ons geloof te spreken, dat is opengebroken. We komen nu verder dan de gewone gespreksonderwerpen.” In Emmen worden meteen stevige plannen gemaakt: “We willen hier komend jaar bezig met ‘Back to Basic’ en dan niet alleen dat jaar maar hopelijk ook de jaren daarna. Zo komt er een veranderingsproces in de gemeente op gang. We willen daarvoor met de hele gemeente in gesprek. Dat moet al dit jaar, want rond de Pinksteren willen we iets doen met de mensen uit onze woonwijk. Zij moeten gaan merken wat Pinksteren is en betekent.”

Confronterend

Een deelnemer raadt de specialisatie aan: “Het is heel verfrissend om over je eigen grenzen heen te kijken. We waren op Kanaleneiland en toen realiseerde ik me hoe aangeharkt onze gemeentes zijn. We realiseren te weinig wat buiten onze gemeente plaats vindt. Dat was voor mij een confronterende ontdekking door deze opleiding.”


Na de eerste pilotgroep zijn er een aantal verbeterpunten doorgevoerd. De opleiding blijft in ontwikkeling. “We hopen in september 2018 voor de derde keer van start te gaan. De eerste twee groepen kwamen uit de breedte van de kerk. Dat leidde tot boeiende ontmoetingen en intensief leren van elkaar” besluit Nynke Dijkstra.


Voor meer informatie kunt u kijken op de pagina ‘Missionaire specialisatie’
Vragen? Neem dan contact op met Nynke Dijkstra: n.dijkstra@protestantsekerk.nl.

Lees ook de blogs van Alexander Veerman over de Missionaire Specialisatie.

Foto: Jan van der Wolf


11/08/2017 10:07 AM
Predikant heeft behoefte aan ondersteuning bij pastoraat rond actieve levensbeëindiging
Eén op de drie predikanten van de Protestantse Kerk in Nederland heeft ervaring met pastoraat rond actieve levensbeëindiging: euthanasie, hulp bij zelfdoding of suïcide. Dat blijkt uit onderzoek van de werkgroep Pastoraat en Gezondheidszorg in opdracht van het moderamen van de Protestantse Kerk.

Ervaring met pastoraat rond actieve levensbeëindiging

Zo’n 900 predikanten - gemeentepredikanten en predikanten werkzaam als geestelijk verzorger in instellingen - hebben aan het onderzoek meegedaan. Uiteraard komen geestelijk verzorgers van instellingen vaker met dit onderwerp in aanraking dan predikanten in een gemeente.

In 2016 heeft 80% van de predikanten een of meer personen begeleid op weg naar het levenseinde; 42% van die 80% had ervaring met pastoraat rond actieve levensbeëindiging. Dat is 30 à 35% van alle predikanten.

Behoefte aan ondersteuning

Alhoewel predikanten zich voldoende toegerust voelen op dit gebied, hebben zij behoefte aan extra ondersteuning rond dit thema. Bijvoorbeeld theologische reflectie, training of gespreksmateriaal voor de gemeente.

De dienstenorganisatie van de Protestantse Kerk streeft er naar om in februari 2018 het eerste ondersteunende materiaal te presenteren. Dit materiaal wordt ontwikkeld in samenwerking met de werkgroep Pastoraat en Gezondheidszorg en de PThU (de Protestantse Theologische Universiteit). Zij kunnen hierbij putten uit het materiaal - preken, lezingen etc. - dat zo’n 120 predikanten die aan het onderzoek hebben meegedaan ter beschikking hebben gesteld.

Initiatiefwet ‘waardig levenseinde’

In het onderzoek is ook gevraagd naar de mening van de predikanten over de initiatiefwet ‘waardig levenseinde’. Een wet die het voor ouderen mogelijk maakt hun leven te beëindigen als zij zelf hun leven voltooid achten. Meer dan 80% van de predikanten is het oneens met deze initiatiefwet.

Ds René de Reuver, scriba van de Protestantse Kerk, duidt deze resultaten als volgt: “Als je de weerstand van predikanten tegen de initiatiefwet ‘voltooid leven’ naast hun pastorale ervaring rond actieve levensbeëindiging zet, lijkt het erop dat de persoonlijke opvatting van predikanten hun professionele pastorale verantwoordelijkheid wel kleurt, maar niet domineert. Ik vind dat mooi. Een predikant laat iemand die om hulp vraagt niet alleen, maar blijft pastoraal nabij.”

Representatief onderzoek

Het onderzoek mag als representatief beschouwd worden voor alle predikanten van de Protestantse Kerk; alleen het aantal predikanten in grote gemeenten is licht oververtegenwoordigd. Volgens de onderzoekers heeft dat geen gevolgen voor de conclusies over de mening van predikanten over pastoraat bij actieve levensbeëindiging. Wel zullen predikanten in grote gemeenten ook meer ervaring hebben met pastoraat bij actieve levensbeëindiging.

Achtergrond onderzoek

De werkgroep Pastoraat en Gezondheidszorg van de Protestantse Kerk bestaat uit predikanten, huisartsen en andere deskundigen uit de Protestantse Kerk en houdt zich onder meer bezig met de pastorale vragen rond het levenseinde van mensen. De werkgroep heeft - in overleg met het moderamen van de generale synode van de Protestantse Kerk - dit onderzoek geïnitieerd. Doel van het onderzoek was allereerst om inzicht te krijgen in ervaringen met betrekking tot dit onderwerp en om te onderzoeken of er behoefte bestaat aan ondersteuning vanuit de Protestantse Kerk over de omgang met dit onderwerp.


11/07/2017 02:56 PM
Diakenen strijden om titel ‘Smaakmaker van het Jaar’
Diakenen in de spotlights? Dat gebeurt niet elke dag. Kerk in Actie brengt hier verandering in: zeven diaconale initiatieven zijn genomineerd voor de titel ‘Smaakmaker van het Jaar’.

Van etentjes tot muziekmiddagen, van een Kerk op Wielen tot het begeleiden van vluchtelingen. Overal in het land delen diakenen heel praktisch geloof, hoop en liefde. Voor Kerk in Actie reden om een podium te geven aan zeven originele initiatieven. Zaterdag, tijdens de Landelijke Diaconale Dag, wordt bekend wie er met de titel ‘Smaakmaker van het Jaar’ vandoor gaat.

Lange lijst

‘Smaakmaken’, dat doen diakenen vaak heel letterlijk, zo blijkt uit het overzicht van initiatieven. Soep uitdelen in het dorp, etentjes organiseren voor vluchtelingen of alleenstaanden, groente verbouwen voor de Voedselbank… Maar de lijst laat nog meer zien. Taallessen, fietslessen, bandenplaklessen: diakenen en vrijwilligers delen graag hun kennis. En dan zijn er nog buddy-projecten voor vluchtelingen, maatschappelijke stages voor jongeren en muziekmiddagen voor kinderen uit het azc.

Nieuwe inspiratie

Er kan nog twee dagen gestemd worden op de zeven initiatieven. Zaterdag vindt vervolgens de Landelijke Diaconale Dag plaats: de dag waarop diakenen, zwo-leden en predikanten uit het hele land bij elkaar komen om nieuwe inspiratie op te doen. Deze dag wordt onthuld wie de ‘Smaakmaker van het Jaar 2017’ is.

Aanmelden voor de Landelijke Diaconale Dag is nog mogelijk: kijk voor meer informatie en het aanmeldformulier op kerkinactie.nl. De zeven genomineerde initiatieven vindt u hier.


11/07/2017 08:01 AM
In gesprek met moslims (2): gescheiden werelden doorbreken
De Hervormde Gemeente in Barneveld organiseert al meer dan veertig jaar activiteiten voor en met moslims in het dorp. “Zieltjes winnen is nooit onze motivatie geweest.”

“Er zijn maar liefst tweeëntwintig kerken en drie moskeeën in Barneveld”, vertelt Gertjan Wolleswinkel, voorzitter van de commissie die de activiteiten organiseert. “Maar moslims en christenen gaan in Barneveld nauwelijks met elkaar om: we leven vaak volledig langs elkaar heen. Dat willen we met onze activiteiten doorbreken.”

Lange geschiedenis

De commissie ‘Dostyolu’ (‘weg van de vriendschap’) bestaat al sinds de jaren zeventig, toen er in één klap veel Turken naar Barneveld kwamen. Gertjan: “Zij kwamen hier om te werken, maar hadden geen huis, spraken de taal niet… Ida van de Braak, iemand van onze kerk, heeft een aantal van hen toen opgevangen en geholpen bij de inburgering. Daaromheen werden al gauw allerlei activiteiten georganiseerd, zoals voetbalclubs en vrouwenavonden.”

De voetbalclub bestaat nog steeds: elke maand wordt er gevoetbald met Turkse jongens uit het dorp. De insteek van de activiteit is echter wel veranderd. “We gaan nu volledig met elkaar om vanuit gelijkwaardigheid. De huidige generatie Turken heeft immers geen hulp meer nodig om te integreren.” Het blijft echter belangrijk om elkaar op te zoeken, zegt Gertjan. “Zo wordt je aan het denken gezet over je eigen geloof: waarom geloof ik dit eigenlijk? Dan is je geloof geen vanzelfsprekendheid meer, maar iets dat goed is doordacht.” Om die reden organiseert de commissie ook geloofsgesprekken, waar moslims en christen elkaar - “in een goede sfeer!” - scherpe vragen kunnen stellen.

Bijbelstudie

Sinds twee jaar is de aandacht van Dostyolu niet alleen meer gericht op Turkse moslims. “We organiseren nu samen ook maandelijkse Bijbelstudies voor christelijke vluchtelingen, uit onder andere Syrië, Eritrea, Irak, Myanmar en Rwanda. Op die avonden eten we eerst samen; vervolgens zingen we samen en lezen we uit de Bijbel. Zo hebben we nu het hele Bijbelboek Lucas al doorgewerkt.” De ene keer zijn er vijf gasten; de andere keer wel dertig. Gertjan: “We moeten elke keer kijken wie er komt, maar het geeft veel voldoening om dit te doen. Ons uitgangspunt blijft hetzelfde: de verbinding met elkaar zoeken en de liefde van Christus laten zien.”


11/06/2017 08:00 AM
In gesprek met moslims: leren van elkaars verschillen
In Heemskerk hebben christenen en moslims de banden aangehaald. Dat gaat verder dan alleen samen theedrinken: “Als je alleen maar focust op de dingen die je met elkaar deelt, ben je vrij snel uitgepraat. Je verbindt je pas écht met elkaar als je in gesprek gaat over de verschillen.”

Het begint allemaal een paar jaar geleden, als in de protestantse gemeente van predikant Marco Visser de behoefte ontstaat om contact te leggen met de moslimgemeenschap. “De ontwikkelingen in de wereld gaven ons het idee: we moeten elkaar kennen. De wereld is te rumoerig om ons op te sluiten in ons eigen wereldje.”

Behoefte

De moslimgemeenschap blijkt die wens te delen. “Er was veel bereidwilligheid en openheid. Tijdens de eerste ontmoetingen hebben we elkaar verteld wie we zijn en wat ons verhaal is. En niet onbelangrijk: hoe we in de huidige tijd staan. De mannen met wie ik sprak, gaven aan zich af en toe best wel opgelaten te voelen over gebeurtenissen als aanslagen.” Sindsdien weten beide groepen elkaar te vinden. “Het balletje is steeds meer gaan rollen. Jongeren uit de moskeegemeenschap en jongeren uit onze kerk gingen bijvoorbeeld sportactiviteiten organiseren. Maar we wilden ook inhoudelijk het gesprek met elkaar aangaan.”

Dat gebeurt voor het eerst op grote schaal met een avond over Abraham - of Ibrahim, zoals hij door moslims genoemd wordt. “De imam waar ik contact mee had en ik hebben allebei het woord gevoerd op die avond. We lazen teksten uit de Bijbel en de Koran, legden deze uit en bespraken waar die tekst ons raakte. Vervolgens gingen we met elkaar en met de aanwezigen in gesprek. Blijkbaar raakte de avond aan een behoefte, want er kwamen veel mensen op de avond af.” Er volgt dan ook een tweede avond: in de moskee gaan christenen en moslims in gesprek over Jezus (Isa).

Verschillende gezichtspunten

Het doel van Visser is niet om alleen de overeenkomsten tussen beide tradities te benoemen. “We hebben een aantal dingen dat ons bindt: we zijn allemaal mensen, we zijn allemaal Heemskerkers en we leven allemaal met een verhaal, een boek. Maar hoe belangrijk die overeenkomsten ook zijn, je bent er toch redelijk snel over uitgepraat. Het gesprek wordt pas echt interessant als je verschillende gezichtspunten met elkaar kunt delen. Juist als je in gesprek gaat over dingen die ver van je afstaan, leer je van de ander. Zo creëer je verbinding in verscheidenheid.”

Het voornemen is om in ieder geval één keer per jaar een bijeenkomst te organiseren en bij elkaar over de drempel te stappen. Visser: “We moeten er vertrouwen in hebben dat we het samen redden, ook al zijn we nog zo verschillend. We moeten elkaar de hand kunnen reiken, vanuit het idee: we wonen hier samen in Heemskerk, en we willen met elkaar te zorgen voor een goede samenleving. Dat is een grotere uitdaging dan elkaar alleen maar op de schouders te slaan en te zeggen: ‘Wat zijn we het toch met elkaar eens.’”

Onlangs verscheen het boek 'Heilige Strijd - Verlangen naar veiligheid en het einde van het kwaad' van Beatrice de Graaf. In dat kader worden er deze week verhalen geplaatst rondom het thema veiligheid. Kijk hier voor nog meer verhalen over veilig samenleven.


11/03/2017 11:53 AM
Heb je als christen een eigen manier om na te denken over terrorisme en een eigen opdracht om anders bezig te zijn met veiligheid?
Historica en terrorismedeskundige Beatrice de Graaf vindt dat ze als christen een persoonlijk standpunt in moet nemen over het omgaan met het kwaad in de wereld. Ze schreef er een boek over: Heilige Strijd.

‘Gedurende m’n hele carrière heb ik me als historicus geïnteresseerd voor concrete vormen van oorlog en geweld en hoe dat te beëindigen. De afgelopen jaren kwam ik, ook door de verhitte politieke debatten, steeds meer tot de conclusie dat ik een persoonlijk standpunt moest innemen. Zeker als je voor adviesfuncties wordt gevraagd moet je kiezen: wat is jouw positie ten opzichte van geweld. Mag dat nooit? Mag de doodstraf? De wetenschap heeft een morele component, ook inhoudelijk. Hoe ver ga je in de beveiliging, wil je iedereen kunnen controleren, hoeveel ruimte mag er zijn voor heftig taalgebruik, enzovoort?

Nek uitsteken

Drie jaar geleden hield ik een lezing bij de opening van het academisch jaar van de Protestantse Theologische Universiteit en toen heb ik voor het eerst mijn principe geformuleerd. Ik geloof dat terrorisme een manifestatie kan zijn van het Kwaad. Het is niet weg te redeneren door te wijzen op armoede, uitsluiting, discriminatie. Maar ik geloof als christen ook dat we mogen vertrouwen op het einde daarvan.
Het werd een publicatie, mijn bijdrage om binnen en buiten de kerken mensen aan het praten te krijgen over angst en veiligheid. Ik vind niet dat mijn persoonlijke overtuiging conflicteert met de wetenschap; iedereen neemt zijn of haar morele kader mee in zijn werk. Maar ik steek met dit boek wel mijn nek uit. Ik heb me bewezen als onafhankelijk wetenschapper. Nu maak ik deze sprong.

[Tekst gaat verder onder video]

Toespraak van Beatrice de Graaf tijdens de boekpresentatie op 26 oktober 2017. Duur zo'n 30 minuten.

 

Prachtig vergezicht

Je kunt het boek samenvatten in deze vraag: heb je als christen een eigen manier om na te denken over terrorisme en een eigen opdracht om anders bezig te zijn met veiligheid? Mijn antwoord is: ja. Het boek is geen academische studie, maar een essay: een zoektocht naar een eigen standpunt. Het is een handreiking. Ook een christen mag zeggen dat hij bang is.
Het motto - ‘het verlangen naar veiligheid en het einde van het kwaad’ - komt uit Ezechiël: Ze zullen niet meer door andere volkeren worden geplunderd en niet meer worden verslonden door de wilde dieren, ze zullen veilig wonen en niemand zal ze nog opschrikken. Daarin resoneert het visioen van Jesaja, die te midden van grote beroering een prachtig vergezicht aanreikt.
Ik verlang daarnaar. Toen ik kinderen kreeg, heb ik het even heel moeilijk gehad. Ik kon fysiek niet meer kijken naar al dat leed, barstte in tranen uit. Hoe redden moeders het in conflictgebieden? Daarna ben ik ook in mijn onderzoek sterker gaan nadenken over een uitweg. Ik wilde het Kwaad kunnen inbedden in een lijn van hoop.

‘Is meneer Trump lief of stout?’

Dat bracht me op de gedachte dat het debat bij de jongeren begint. Want hoewel de wereld statistisch gezien veiliger is geworden, voelen juist jongeren zich vaker onveilig. De helft van de tieners is bang dat er oorlog komt. Ze zien voortdurend angstaanjagende beelden. Laatst vroeg mijn zoon van vier: “Is meneer Trump lief of stout?” Ik lees de kinderen voor uit mijn dierbaarste boek: de kinderbijbel van Anne de Vries. Alles staat erin, ook de ongemakkelijke en akelige verhalen. Telkens gaat het mis, mensen verprutsen van alles en zelfs koning David maakte grote fouten. Maar wie nederig is en berouw heeft, komt God tegemoet. Zo probeer ik mijn kinderen mee te geven dat er een God van liefde is die voor hen zorgt. Dat geeft hen houvast.
Ik stel ook de vraag of er niet meer preken en commentaren moeten worden geschreven over deze thema’s. Zoals Augustinus deed: het einde van het Kwaad verkondigen, een weg van omkeer aanwijzen zonder de zondaar te demoniseren. Waar zijn de Augustinussen van nu? Christenen hebben iets te vertellen: hoe je het Kwaad kunt herkennen en je ertegen kunt wapenen. Maar ook dat God de heilige strijd voor ons gestreden heeft.
In Nederland leeft nog te vaak de notie dat religie achter de voordeur moet blijven. We mogen als kerken best vaker het debat entameren. Zo’n gezaghebbende stem moet worden gehoord, temeer daar er in onze tijd zoveel vragen worden gesteld en dat in de antwoorden God eigenlijk niet meer voorkomt.’

>Meer over dit thema op www.protestantsekerk.nl/veiligsamenleven

Bron: Woord&Weg november 2017


11/02/2017 08:28 AM
Interim-predikant als baken in onrustige tijden
De hervormde wijkgemeente Westerkerk in Kampen stond in 2015 en 2016 voor een aantal grote uitdagingen, waaronder het samengaan met een wijkgemeente en de sluiting van een kerkgebouw. “We zijn erg dankbaar voor de professionele begeleiding van onze interim-predikant.”

Etty Rens, voorzitter van de kerkenraad, schetst de vraagstukken waar de Westerkerk de afgelopen tijd mee te maken kreeg. “Onze wijkpredikant was vertrokken, dus we moesten voorzien in die vacature. En ondertussen werd er in Kampen hard toegewerkt naar één Protestantse Gemeente Kampen. Dat betekende dat een federatie met onze hervormde zusterwijkgemeente in beeld kwam. Bovendien beraadde de algemene kerkenraad van de hervormde gemeente Kampen zich op een herverdeling dan wel sluiting van een aantal kerkgebouwen.”

In goede banen

De kerkenraad besloot de hulp in te roepen van de dienstenorganisatie van de Protestantse Kerk. Zo kwam de gemeente in contact met dominee Pieter van Winden, die deel uitmaakt van het landelijke team van interim-predikanten. “De interim-predikant heeft een stevige fundering kunnen leggen onder de processen die gaande zijn in onze gemeente. Zo heeft hij ons begeleid in het schrijven van een beleidsplan dat aan de basis lag van de uiteindelijke federatie. Op enthousiasmerende en inspirerende wijze lukte het hem de verschillende gemeentevergaderingen in goede banen te leiden.”

Samen aan de slag

Ook in het beroepingstraject kon de interim-predikant van betekenis zijn. “Ds. Pieter van Winden heeft ons geholpen een representatieve beroepingscommissie te vormen en voortvarend aan de slag te gaan met de werving van een nieuwe predikant. Ook dit proces heeft hij deskundig en uiterst tactisch begeleid.”
Inmiddels heeft de Westerkerk een nieuwe predikant en is de federatie-overeenkomst met de hervormde zusterwijkgemeente getekend. “Als wijkgemeenten willen we van elkaar leren en gaan we enthousiast samen aan de slag. We zijn blij en dankbaar met de stevige basis die er nu ligt.”

>Meer informatie over het inzetten van een interimpredikant

Dit artikel verscheen eerder in de Kerkkalender 2017-2018. Deze kalender is gratis te bestellen in de webwinkel.


10/31/2017 11:50 AM
Terugblik op nationale viering '500 jaar reformatie'
Terugblik op de nationale viering '500 jaar reformatie'. Klik op het bericht voor de liturgie en foto's.

>Een compilatie van de viering werd uitgezonden op zondag 5 november om 9.16 uur op NPO2.

>Download pdf van de liturgie

>Teksten van gebeden en preek

>Verklaring Rome-Reformatie

>Bekijk de foto's

>Protestantse lezing


10/30/2017 06:18 PM
Niets uit ons en al uit Hem
Dominee Mirjam Kollenstaart-Muis is predikant in Ottoland en gaat morgen voor in de Nationale Viering in de Domkerk. 'Ter voorbereiding' deed ze de Nationale Protestantentest.

"Eerlijk gezegd heb ik de test een paar keer gedaan om de uitslag te manipuleren. Want zeg nou zelf: op Kohlbrugge of Calvijn lijken - dat vind ik niet echt aantrekkelijk... Maar dat is wat de protestantentest uitwijst als ik 'm eerlijk invul.

Even zoeken op internet leert mij dat Kohlbrugge een eigenzinnig mens was. Een theoloog die zich niet zo maar voegde. "Om Kohlbrugges prediking en levensloop in één zin samen te vatten: ‘Niets uit ons en al uit Hem’." En daarin hoor ik de woorden uit de brief aan de Galaten 2 vers 20: 'ikzelf leef niet meer, maar ​Christus​ leeft in mij' - een tekst die voor mij heel belangrijk is.

Bij nader inzien moet ik mij misschien nog eens wat meer in Kohlbrugge verdiepen - ik herken me wel in zijn eigenzinnigheid. En bovendien zijn we beiden geboren op 15 augustus, dat schept toch een band."

Het protestantisme is veelkleurig en divers. in de Nationale Protestantentest kunt u ontdekken op welke protestant u lijkt.


10/30/2017 12:05 PM
Jacobine Geel: onverschilligheid is geen optie
Volgens de protestantentest lijkt theologe Jacobine Geel het meest op Albert Schweitzer, met een vleugje Martin Luther King. Gedreven, visionaire mensen, die zich inzetten voor anderen.

In de zesde klas van de lagere school schreef ze over Schweitzer haar allereerste scriptie. ‘Fascinerend, zijn visie en gedrevenheid. Ik werk ook hard, doe veel voor mensen, maar om mezelf nu met hem te vergelijken... Dat het me kan schelen hoe het met de wereld gaat, heeft inderdaad veel met geloof te maken. Ik ga niet in m’n eigen knollentuintje zitten, maar luister naar de stem die zegt: “Waar is je broeder?” Dat is de betekenis en waarde van het geloof, dat het je heel erg bepaalt bij wie je bent. Juist in relatie met anderen. Tegelijk is geloven voor mij: dankbaarheid, het leven vieren, kunnen genieten. Daarin ben ik denk ik frivoler dan Schweitzer.’

Verlangen

Jacobine is van huis uit gereformeerd-synodaal, maar ziet zichzelf meer staan in de geleefde oecumene van het gezamenlijk en in herkenning zoeken naar dat wat verbindt. Ze stuit daarbij op verrassende ontwikkelingen in de kerk. ‘We zijn veel meer gaan leven vanuit het verlangen naar dat wat nog komt. Het kruis maakt niet alles bij voorbaat goed, zoals in vorige generaties veel meer de overtuiging was. De bal ligt nu meer bij Gods grondpersoneel en onze opdracht is voorwaarts gericht. Zo heeft in ieder geval mijn geloof zich ontwikkeld, in de richting van een verlangend en reikhalzend uitzien. Onverschilligheid is geen optie.’

Kracht en kwetsbaarheid

‘Soms vind ik orthodoxie interessanter dan het label protestants. Maar dan wel direct in de combinatie van rechtzinnig én eigenzinnig. Het mooie van het protestantisme vind ik dat er geen laag zit tussen mensen en God. De mens tegenover God, dat is de essentie en de kracht van de Reformatie geweest. Tegelijk is het een kwetsbaarheid. Want we zien om ons heen dat als dat erodeert, er heel veel verdwijnt.’

Op 31 oktober om 16.45 uur is op NPO2 een gesprek tussen Jacobine Geel, ds. Karin van den Broeke (preses generale synode), religiewetenschapper Ernst van den Hemel, katholiek theoloog/journalist Hendro Munsterman & historicus, conservatief denker Bart Jan Spruyt over de diepere betekenis van de reformatie.

U kunt ook de Nationale Protestantentest doen en er over doorpraten.

 


10/30/2017 08:02 AM
Pionieren als nieuwe reformatie?
Nieuwe vormen van kerkzijn roepen fundamentele vragen op. Martijn Vellekoop, projectleider pionieren vanuit de Protestantse Kerk: "Als pioniersplekken mensen dichter bij God brengen, is er wat mij betreft sprake van een vruchtbare reformatie."

"In Nederland zijn na 2010 ruim honderd pioniersplekken van start gegaan. Van kloosters nieuwe stijl tot kliederkerken met knutselende kinderen en hun ouders. Van inloophuizen in achterstandswijken tot Engelse hymnes in kathedrale kerken in Utrecht. Zoveel voorbeelden van plekken waar mensen hun geloof beleven op manieren die niet gebruikelijk waren in de Protestantse Kerk.

Pioniersplekken zijn nieuwe vormen van kerkzijn voor mensen die normaal zelden of nooit naar de kerk gaan. Allerlei mensen geven deze beweging vorm: van bankdirecteur tot huismoeder. Van gepensioneerd dominee tot leraar.

Schuring

Pionieren is niet eenvoudig. Niet elke pioniersplek slaagt. En als een pioniersplek wél slaagt, dan roept dat veel op. Als er vrolijk gezongen wordt, dan rijst de vraag: “Past dat evangelische wel bij onze kerk?” En er is ongenoegen als gezinnen wel naar een kliederkerk gaan, maar niet op zondag aanschuiven in de kerkbanken. “Zijn onze kerkdiensten niet goed genoeg?”

Bij vernieuwing ontstaat schuring. Dat lijkt erbij te horen. Ook komen er fundamentele vragen op tafel. Want wat doe je als iemand vraagt of zijn baby tijdens een kliederkerk gedoopt kan worden? Is zo’n kliederkerk wel een echte kerk? Moet er dan geen dominee voorgaan? Is lidmaatschap vereist? En moeten er bij een kerk per se mensen van alle leeftijden betrokken zijn? Zo ja, wat zegt dat dan over kerken die sterk vergrijzen? Nieuwe vormen van kerkzijn roepen fundamentele vragen op.

In Nederland komt via het pionieren een vernieuwingsbeweging op gang. Een beweging van bankdirecteuren en huismoeders, van dominees en leraren. Misschien wel zo’n beweging als 500 jaar geleden, met Luther en de Reformatie. Er zijn overeenkomsten, want er komen ook nu fundamentele vragen op tafel. Vragen over wat het betekent om christen te zijn, om kerk te zijn. En hoewel Luther nooit de bedoeling had een nieuwe kerk te starten, ontstond er zoveel spanning dat dat onvermijdelijk bleek. Ook nu is spanning proefbaar. Houden we het daarin uit?

Uitdagingen

Welke uitdagingen zie ik daarbij voor pioniers ten opzichte van bestaande kerken? Twee zaken. Allereerst wordt van de pioniers geduld gevraagd. Geduld om steeds weer uit te leggen wat de intenties zijn en om het uit te houden als er nóg een extra vergadering nodig is. En in de tweede plaats is nodig dat pioniers met waardering blijven spreken over bestaande kerken. Want dat er nieuwe vormen nodig zijn, maakt niet dat bestaande vormen waardeloos zijn.

Wat zijn de uitdagingen die ik zie voor bestaande kerken? In de eerste plaats om gunnend ruimte te schenken; niet al teveel controle van bovenaf, maar naast pioniers gaan staan, meeleven, bidden en waarderen. In de tweede plaats is het voor bestaande kerken lastig om het idee los te laten dat het ‘echte’ kerkzijn alleen plaatsvindt op zondagochtend. Jezus zegt: “Waar twee of drie samen zijn in Mijn Naam, daar ben ik in hun midden.” Durf nieuwe vormen te waarderen als wezenlijke vormen van kerkzijn. En stuur er daarom niet op aan dat mensen op zondagochtend naar de ‘gewone’ kerk moeten komen.

Dichter bij God

De Reformatie had als resultaat dat God toegankelijker werd voor mensen. Door breed bijbelgebruik in de eigen taal. En doordat duidelijk werd dat God vergeving schenkt om niet, en niet vanwege een betaling of een priester. De Reformatie bracht mensen dichter bij God. Wat mij betreft is dat ook waar bij pioniersplekken naar gekeken moet worden: brengen pioniersplekken mensen dichter bij God? Kan uw buurman, uw collega of uw kleindochter zo meer ontdekken over Gods liefde? Als dat zo is, dan is er wat mij betreft sprake van een vruchtbare reformatie."

Martijn Vellekoop ondersteunt nieuwe vormen van kerkzijn als projectleider pionieren vanuit de Protestantse Kerk. Hij studeerde theologie en communicatiewetenschap. In zijn vrije tijd is hij in het Westland betrokken bij allerlei missionaire initiatieven.

Meer informatie over pioniersplekken vindt u hier.


10/28/2017 09:48 AM
Wat gaat u doen met Hervormingsdag?
Staat u stil bij Hervormingsdag? Herdenkt u 500 jaar Reformatie? Viert u 500 jaar protestant? Op dinsdag 31 oktober kunt u uw dag hiermee vullen.

Nationale Protestantentest

Zo’n dag begint u goed door eerst te ontdekken waar u staat in de protestantse traditie, want het protestantisme is veelkleurig en dynamisch. Dus na een goed ontbijt, start u uw pc en gaat u naar www.nationaleprotestantentest.nl. Aan de hand van een aantal vragen, volgt een uitslag die vertelt op welke toonaangevende protestant u het meeste lijkt. Dit is ook een leuke gespreksopener bijvoorbeeld op facebook.

Eerste Protestantse lezing

Gesterkt door deze gedachte reist u af naar de Janskerk in Utrecht voor de eerste Protestantse lezing. Het begin van een reeks die voortaan op elke 31 oktober plaatsvindt. Dr. Katarina Kunter neemt u deze keer mee in haar gedachten over de reformatie en Europa onder de titel ‘Een frisse wind door Europa. Semper reformanda als duurzame energiebron’.
> 14.00 uur Janskerk, Utrecht. Aanmelden kan hier Na de lezing kunt u ook een vesper bijwonen.

Nieuwsgierig naar wie zij is en wat u kunt verwachten? Lees dan hier een interview met haar. Of kijk naar Het Vermoeden van zondag 29 oktober.

Reformatieviering Wittenberg

Blijft u liever thuis, kijk om 15.00 uur naar NPO2 om de reformatieviering in Wittenberg te bekijken. Om 16.45 uur volgt op dezelfde zender een gesprek tussen Jacobine Geel, ds. Karin van den Broeke (preses generale synode), religiewetenschapper Ernst van den Hemel, katholiek theoloog/journalist Hendro Munsterman & historicus, conservatief denker Bart Jan Spruyt over de diepere betekenis van de reformatie.

Nationale viering '500 jaar reformatie'

Vanaf 19.00 uur ‘s avonds kunt u via visie.eo.nl live meekijken met de nationale viering ‘500 jaar reformatie’. In de viering staat de Protestantse Kerk in Nederland, samen met gasten van andere kerkgenootschappen en religies, stil bij de betekenis van de reformatie en het protestantisme voor Nederland. Koning Willem-Alexander is bij deze viering aanwezig. (Een compilatie wordt uitgezonden op zondag 5 november om 09.16 uur op NPO2). Na het volgen van de viering via internet kunt aansluitend op NPO1 (31 oktober 20.30 uur) de muzikale tv-special In Holland Staat een Kerk bekijken.

Prachtige protestantse dinsdag

En mocht u hier allemaal geen tijd voor hebben, omdat in uw omgeving ook een mooi programma plaatsvindt dan wensen wij u - waar u ook bent - een prachtige protestantse dinsdag toe!

Illustratie Roel Ottow


10/27/2017 02:53 PM
7x Luther in het land
Over enkele dagen is het precies 500 jaar geleden dat Maarten Luther zijn 95 stellingen vastspijkerde aan de deur van de slotkerk te Wittenberg. Dat gaat niet ongemerkt voorbij: kerken in het hele land herdenken dit moment met toneel, muziek en Lutherbier.

28 oktober
Met het toneelstuk ‘Luther up-dated’ brengen drie kerken in Axel (Zeeuws-Vlaanderen) het verhaal van de Reformatie in een eigentijds jasje. De katholieke kerk is vervangen door een louche verzekeringsmaatschappij met maar één doel: zoveel mogelijk winst maken.
>> facebook.com/sameneenheer

29 oktober
Een prikkelend programma in Haarlem: de gezamenlijke kerken organiseren onder andere de eerste ‘ReformatieRede’, die wordt gehouden door Sylvana Simons. Net zoals Luther destijds, houdt zij de samenleving een kritische spiegel voor.
>> kerkhaarlem.nl/refo500/

29 oktober
Op ontdekkingstocht door de Lutherse kerkmuziek: in de Oude Kerk in Rijswijk staat het thema ‘Luther en muziek’ centraal. Met samenzang, orgel- en koormuziek, en muzikale medewerking door cantorijen en vocale ensembles.
>> pgrijswijk.nl/luther-en-muziek/

30 oktober
Gratis naar de film in Wijk bij Duurstede: de Grote Kerk stelt toegangskaarten beschikbaar voor de biografische film ‘Luther’ (2003) in het Calypso Theater. Wel even reserveren.
>> protestantsegemeentewijkbijduurstede.nl > actueel

31 oktober
In Venlo vertelt kunstdocente Ingrid Gaasterland over de tijd waarin Luther leefde en Luthers invloed op de taal, de muziek en de eredienst in Duitsland en in Europa. Gedurende twee uur komen allerlei afbeeldingen en muziekfragmenten voorbij.
>> joriskerk.net/nieuws/luther-in-de-joriskerk/

31 oktober
De gezamenlijke kerken in Ommen organiseren een interview met Maarten Luther en zijn vrouw Katharina, omlijst met muziek en speciaal voor het Reformatiejaar gebrouwen Lutherbier.
>> pkn-ommen.nl

4 november
Assen sluit de week af met de theatervoorstelling ‘Kom naar voren’. Verhalenverteller Kees Posthumus en accordeonist Juul Beerda laten historische figuren uit de Reformatie tot leven komen, in tekst en beeld.
>> pkn-assen.nl

Kijk voor alle activiteiten op protestantsekerk.nl/actueel/agenda of refo500.com/reformatiejaar-2017/agenda-reformatiejaar/. Alles over 500 jaar Reformatie vindt u in het dossier 500 jaar protestant.

 


10/26/2017 12:08 PM
Samen eten leidt tot meer begrip
Sinds eind 2016 is er in Montfoort elke maand een aanschuifdiner voor vluchtelingen en plaatsgenoten. Marja Hanko, één van de initiatiefnemers en lid van de Protestantse Gemeente De Rank, vertelt over het succesvolle project.

“Toen er vorig jaar in ons dorp spandoeken hingen met ‘Rot op, buitenlanders’, dacht ik: hier moet ik iets aan doen. Ik wil bijdragen aan een wereld waarin we samen leven met elkaar, ieder met zijn eigen geloof en eigenheid. Samen eten is daarvoor het beste middel. De Protestantse Gemeente De Rank in Montfoort organiseert sindsdien samen met het Vredesplatform en Vluchtelingenwerk HapSnap: eet een Hapje en Snap elkaar beter.

Naar twee kanten

Iedere laatste vrijdagavond van de maand gaan de deuren van ons kerkgebouw open. De bezoekers nemen allemaal iets te eten mee voor zichzelf en voor anderen. We zitten in gemengde groepen aan tafel, met mensen van allerlei achtergronden en generaties. Soms is er live muziek, of hebben we een gesprek over een bepaald thema, of wisselen we ervaringen uit rond de feesten van ons geloof. De sfeer is informeel. Mensen hebben veel aandacht voor elkaar en komen regelmatig terug. Daardoor ontstaan vriendschappen.

De mensen die in onze gemeente komen wonen, kennen nog niemand. Een sociaal netwerk voor deze mensen betekent: vrienden maken, talenten ontdekken, de kansen op werk vergroten, Nederlands oefenen en waarden en normen uitwisselen. Plaatsgenoten krijgen de kans om iemand uit een ander land te ontmoeten en hun perspectief te verbreden. Mijn moeder was een beetje bang voor moslims, maar gaat nu met veel plezier op de thee bij een gezin met hoofddoekjes.

Vrede leren en oefenen

HapSnap leidt ook tot andere activiteiten, zoals taalgroepen en huiswerkbegeleiding. Daarnaast hebben we een ontmoetingsavond georganiseerd over Abraham/Ibrahim. Tijdens deze avond vertelden we elkaar over onze geloofsbeleving. Dat was niet alleen informatief, maar ook inspirerend, en soms confronterend: we hebben over en weer veel onterechte beelden van elkaar. Het is voor iedereen goed om in een sfeer van nieuwsgierigheid en respect elkaars verhalen te horen.

Ik geloof in een samenleving waar mensen vrede leren en oefenen door elkaar in de ogen te kijken. Dat betekent dat ik oog heb voor de ervaringen, nood en vragen van migranten. Maar ik ga net zo goed in gesprek met de teleurgestelde stratenmaker, die boos is omdat ik en anderen zoveel energie investeren in contacten met vluchtelingen. Ik begrijp ook zíjn verhaal en zijn vragen. Maar ik denk dat het belangrijk is om mensen uit verschillende contexten met elkaar te verbinden, zodat we elkaar leren begrijpen. Angst en boosheid lost niets op. Door dit soort ontmoetingen voorkomen we vervreemding. Is er iets heilzamer voor een samenleving?”


10/25/2017 08:40 AM
Bruggen bouwen tegen geweld
Soms vergaderen ze in een moskee, soms in een kerk en soms in een synagoge. De leden van het Team Bruggen Bouwen in Enschede werken samen aan meer verbinding en begrip in hun stad. Ook als ze daarvoor demonstraties moeten trotseren.

De naam zegt het al: het Team Bruggen Bouwen wil allereerst verbinding tot stand brengen, tussen mensen van verschillende religies, achtergronden en overtuigingen. Om dat doel te bereiken, zijn er sleutelfiguren uit alle belangrijke religieuze en levensbeschouwelijke organisaties bij het team betrokken: joden, christenen, moslims en humanisten. Ook de zogeheten ‘christen-Turken’, Syrisch-orthodoxe christenen die voornamelijk uit Zuidoost-Turkije komen, zijn in het team vertegenwoordigd. “Een soort EHBO-dienst”, noemt het team zichzelf - “maar dan juist om ongelukken waar mogelijk te voorkomen. Want in toenemende mate worden we geconfronteerd met geweld tegen gebedshuizen en tegen mensen die duidelijk zichtbaar religieus zijn.”

Wederzijds begrip

Het Team Bruggen Bouwen heeft een intensieve training gevolgd, met aandacht voor conflictbemiddeling en interculturele communicatie. Ook hebben de teamleden elkaar en elkaars geloofsgemeenschappen goed leren kennen. Om dat te bereiken, werd er om de beurt bij de verschillende geloofsgemeenschappen vergaderd. In de synagoge vertelde Frank Overweg van de Nederlands Israëlitische Gemeente Twente, dat hun synagoge gebouwd is in 1927, en dat het nu een historisch monument en een museum is. Ook vertelde Frank dat de gemeente voor de Tweede Wereldoorlog ongeveer 1300 leden had, maar vanwege de Sjoa (en later de secularisatie) nu nog maar 70-80. Hierop reageerde priester Samuel Dogan van de Syrisch-orthodoxe kerk: ‘Frank, nu begrijp ik jullie!’ Vervolgens vertelde ook Dogan over de geschiedenis van zijn gemeenschap in Turkije en Nederland. Op deze manier is er gaandeweg begrip ontstaan voor elkaars gevoeligheden en pijnpunten.

Deëscaleren

Het team is inmiddels al meerdere keren in actie gekomen. Zo werden er, na de aanslag met een molotovcocktail in 2016, bloemen gebracht naar de Marokkaanse moskee in Enschede. Samen met de bloemen werd een verklaring overhandigd: “Net als alle andere ingezetenen hebben moslims in Nederland het recht om zich beschermd te weten in de beleving van hun godsdienst. Brandstichting en dreigende brieven, tegen welke bevolkingsgroep dan ook, mogen niet worden getolereerd.”
Recent was het team actief tijdens de demonstratie van Pegida in september 2017. Het team werkte daarbij nauw samen met de veiligheidsambtenaar van de gemeente. In de beide Turkse moskeeën - waarvan er één op de rand van het demonstratiegebied lag - waren tijdens de demonstratie mensen van het team aanwezig.

Het Team Bruggen Bouwen oogst veel lof in Enschede. “Het is voelbaar dat er veel onderling vertrouwen is gegroeid in deze groep”, aldus de burgemeester. “De gemeente en het Team Bruggen Bouwen hebben elkaar nodig. Juist vanwege onze verschillende verantwoordelijkheden en mogelijkheden kunnen we elkaar aanvullen.”

Deze week verschijnt het boek 'Heilige Strijd - Verlangen naar veiligheid en het einde van het kwaad' van Beatrice de Graaf. In dat kader worden er deze week verhalen geplaatst rondom het thema veiligheid. Kijk hier voor nog meer verhalen over veilig samenleven.